Besluit jachtvliegtuigen op Lelystad Airport

Het college van Lelystad is buitengewoon ontstemd en diep verontwaardigd over het opnieuw uitstellen van het besluit Lelystad Airport te openen voor groothandelsverkeer, terwijl er wel besloten is Lelystad Airport aan te wijzen als voorkeurslocatie voor het stationeren van jachtvliegtuigen (F35).

Het besluit tot uitstel staat haaks op het eerder ingenomen standpunt van het college dat medegebruik door Defensie alleen mogelijk is als Lelystad Airport opengaat voor groothandelsverkeer (vakantievluchten). Voor Lelystad is het -zoals keer op keer aangegeven- onbespreekbaar en onaanvaardbaar dat er alleen jachtvliegtuigen komen, zonder maatschappelijk en economisch rendement voor de omgeving. Lelystad heeft begrip voor de nationale veiligheidsopgaven, maar deze mogen niet onevenredig ten koste gaan van de lokale belangen.

"Na vijftien jaar wachten laat ook de huidige politiek in Den Haag zich kennen als onbetrouwbare partner, in relatie tot de opening van Lelystad Airport voor groothandelsverkeer”, aldus burgemeester Mieke Baltus. "Wij hebben steeds benadrukt dat militair gebruik alleen acceptabel is als daar economische meerwaarde tegenover staat voor Lelystad en de regio. Wij gaan er zonder meer vanuit dat het kabinet alsnog besluit Lelystad Airport te openen voor groothandelsverkeer. Wij zien het besluit tot uitstel als een schoffering van het bestuur van Lelystad en de provincie Flevoland.”

Tot en met 9 juli 2025 was het mogelijk om een zienswijze in te dienen op het Ontwerp Nationaal Programma Ruimte voor Defensie (NPRD) en het planMER. De reactietermijn is inmiddels gesloten.

De gemeente Lelystad heeft gebruik gemaakt van de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen. Hierin onderstreept Lelystad het belang van het programma, maar wijst de gemeente er ook op dat er in Lelystad veel interesse is voor andere grote, nationale opgaven. Lelystad staat namelijk aan de vooravond van een flinke groei, zowel in omvang als in kwaliteit. Daarom roept de gemeente op tot een integrale afweging: er moet niet alleen ruimte zijn voor nationale belangen, zoals defensie, maar ook voor lokale behoeften en ambities. Het college van B&W doet een beroep op het Rijk om hierbij de regie te nemen.

Verzoek

Concreet verzoekt Lelystad om pas definitief te besluiten over Lelystad Airport als voorkeurslocatie voor jachtvliegtuigen als dat samengaat met het openen van de luchthaven voor groothandelsverkeer.

Afsluitend benoemt het college dat zij haar publiek- en privaatrechtelijke bevoegdheden zal aanwenden om zich te verzetten tegen de verdere uitwerking van het NPRD, indien alleen wordt besloten over het militair gebruik van de luchthaven.

• Lees de volledige zienswijze
• Bijlage 1: Geluid jachtvliegtuigen Lelystad en effectberekeningen explosieventerrein
• Bijlage 2: Juridische onderbouwing, behorend bij de zienswijze op het Ontwerp-NPRD

Het college van Lelystad heeft kennisgenomen van het kabinetsbesluit om Lelystad Airport definitief aan te wijzen voor het stationeren van de F35's. De opening van Lelystad Airport voor groothandelsverkeer is opnieuw uitgesteld na een aangenomen motie in de Tweede Kamer. Het college spreekt, ondanks de teleurstelling, het vertrouwen uit dat het nieuwe kabinet alsnog een verstandig besluit neemt in het belang van de economische ontwikkeling van Lelystad en de regio.  
Burgemeester Mieke Baltus: “Wij hebben begrip voor de nationale veiligheidsopgaven. Maar dat de opening van Lelystad Airport voor vakantievluchten voor de zoveelste keer wordt uitgesteld, is teleurstellend. De komst van vakantievluchten naar Lelystad Airport is namelijk van groot belang voor de economische ontwikkeling van Lelystad en Flevoland.” De luchthaven en het aangrenzende bedrijventerrein bieden kansen voor duurzame, toekomstbestendige werkgelegenheid en dragen bij aan de verdere ontwikkeling van passend onderwijs. Een divers werkaanbod is essentieel voor de brede welvaart van de regio, zeker gezien de grootschalige woningbouwopgave die met het Rijk is afgesproken. Daarnaast leidt het uitstellen van een openingsbesluit opnieuw tot onzekerheid bij de inwoners.    
Lelystad verwacht van het ministerie van Defensie dat zij met de direct betrokken inwoners en ondernemers in gesprek gaat en dat het ministerie zich maximaal inzet om deze mensen ruimhartig te compenseren. “Wij staan voor onze inwoners en de direct getroffen ondernemers. Zij verdienen respect en duidelijkheid”, aldus wethouder Dennis Grimbergen van Economische Zaken.  

1. Wie besluit er over de komst van Defensie en opening Lelystad Airport?
2. Is de gemeente Lelystad voorstander van de komst van jachtvliegtuigen op Lelystad Airport?
3. Waarom stelt de gemeente deze voorwaarde? 
4. Hoe kijkt de gemeente aan tegen het besluit dat een nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven niet is opgenomen in het NPRD?
5. Wat betekent dit voor inwoners en ondernemers in Lelystad?
6. Wat als het Rijk Lelystad Airport alleen voor jachtvliegtuigen wil gebruiken?
7. Wat is de status van het NPRD?
8. Kan ik nog reageren op het NPRD? 
9. Inhoudelijke vragen over overlast en geluid?
10. Hoe worden inwoners geïnformeerd?
11. Wat is er eerder over de voorkeurslocaties gecommuniceerd?
12. Waar kan ik het antwoord op mijn eerder ingediende zienswijze vinden?  

Deze pagina wordt indien nodig aangevuld met extra vragen en antwoorden.

1. Wie besluit er over de komst van Defensie en opening Lelystad Airport?

De beslissingsbevoegdheid over de keuze van de locaties voor Defensie en de opening van Lelystad Airport ligt bij het Rijk. Het kabinet heeft op 23 mei 2025 een besluit genomen dat Lelystad Airport de voorkeurslocatie is voor de uitbreiding capaciteit jachtvliegtuigen en dat de opening van Lelystad Airport voor groothandelsverkeer wordt uitgesteld. Op 19 december 2025 is het kabinet akkoord gegaan met het NPRD, daarmee is Lelystad definitief de voorkeurslocatie voor de uitbreiding capaciteit jachtvliegtuigen. Voor de benodigde fysieke uitbreiding van de luchthaven voor militaire infrastructuur is een ontwerp-voorkeursalternatief vastgesteld. Dit ontwerp gaat ter inzage van 19 januari tot 2 maart 2026. 

2. Is de gemeente Lelystad voorstander van de komst van jachtvliegtuigen op Lelystad Airport? 

De gemeente Lelystad begrijpt de noodzaak voor Defensie om haar capaciteit uit te breiden gezien de geopolitieke situatie. Tegelijkertijd is onze insteek helder: de komst van jachtvliegtuigen is alleen bespreekbaar als Lelystad Airport óók opengaat voor groothandelsverkeer (vakantievluchten). Alleen militaire inzet is voor Lelystad onacceptabel.

3. Waarom stelt de gemeente deze voorwaarde? 

De ontwikkeling van Lelystad Airport moet bijdragen aan de economische ontwikkeling van de regio, werkgelegenheid en de campusontwikkeling. Alleen militaire inzet levert geen directe maatschappelijke en economische meerwaarde voor de stad en regio. We willen een evenwichtige ontwikkeling van het gebied.

4. Hoe kijkt de gemeente aan tegen het besluit dat een nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven niet is opgenomen in het NPRD?

Dit is in lijn met ons eerder gecommuniceerde standpunt. Deze behoefte is voor ons onbespreekbaar. Een nieuw terrein voor oefenen en trainen met explosieven trekt een wissel op het gebied en de economische ontwikkeling van de regio. Nu Lelystad Airport definitief een locatie is geworden voor jachtvliegtuigen, onderstreept dat alleen maar onze zorg over een te grote belasting op één plek.

5. Wat betekent dit voor inwoners en ondernemers in Lelystad? 

We vinden het cruciaal dat inwoners en ondernemers goed worden geïnformeerd. Daarnaast verwachten we van Defensie dat zij met de direct betrokken inwoners en ondernemers in gesprek gaan en zich maximaal inzetten om hen ruimhartig te compenseren.

6. Wat als het Rijk Lelystad Airport alleen voor jachtvliegtuigen wil gebruiken? 

Dit is voor de gemeente onacceptabel. Die inzet hebben we herhaaldelijk uitgesproken en dat blijft onze lijn. Daarnaast leidt het uitstellen van een openingsbesluit voor opening van Lelystad Airport tot weer een verlenging van onzekerheid bij de inwoners.

7. Wat is de status van het NPRD?

Lelystad Airport is op 19 december 2025 definitief aangewezen als locatie voor de stationering van F-35’s. Voor de benodigde fysieke uitbreiding van de luchthaven voor miliaire infrastructuur is op dat moment een ontwerp-voorkeursalternatief vastgesteld. Voor het vaststellen van dit ontwerp-voorkeursalternatief is aanvullend onderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek gaat ter inzage van 19 januari tot 2 maart 2026. Tijdens deze periode kan iedereen een zienswijze indienen via defensie.nl. 

8. Kan ik nog reageren op het NPRD?  

In de periode van 28 mei tot 9 juli 2025 kon iedereen een zienswijze indienen op het Ontwerp NPRD en planMER. De ingediende zienswijzen zijn verwerkt in de Nota van Antwoord. Op 19 december 2025 heeft het kabinet het NPRD definitief vastgesteld. 

Voor de benodigde fysieke uitbreiding van de luchthaven voor miliaire infrastructuur is een ontwerp-voorkeursalternatief vastgesteld. Voor het vaststellen van dit ontwerp-voorkeursalternatief is aanvullend onderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek gaat ter inzage van 19 januari tot 2 maart 2026. Tijdens deze periode kan iedereen een zienswijze indienen via defensiedichtbij.nl.

9. Inhoudelijke vragen over overlast en geluid? 

Defensie heeft de Plan-milieueffectenrapportage (Plan-MER) afgerond. Hierin staan de onderzoeksresultaten van de verschillende ruimtebehoeften van Defensie. In de MER worden de verschillende milieueffecten onderzocht op o.a. het gebied van geluid, natuur en biodiversiteit, klimaat en omgevingsveiligheid. Het Plan-Mer is te vinden bij de downloads op de website van Defensie. Voor de verdere uitwerking van de plannen van Defensie op Lelystad Airport zal een nieuwe project-MER worden opgesteld.

10. Hoe worden inwoners geïnformeerd?  

Defensie heeft voor het ontwerp-NPRD diverse bijeenkomsten georganiseerd, zowel fysiek als digitaal. De bijeenkomsten van het Ontwerp-NPRD voor Lelystad/Flevoland zijn inmiddels achter de rug. De online bijeenkomst over jachtvliegtuigcapaciteit op 4 juni 2025 is terug te kijken.

Voor de benodigde fysieke uitbreiding van de luchthaven voor miliaire infrastructuur is in het NPRD een ontwerp-voorkeursalternatief vastgesteld. Dit ontwerp gaat ter inzage van 19 januari tot 2 maart 2026 en in die periode kunnen hierop zienswijzen worden ingediend.

11. Wat is er eerder door de gemeente over de voorkeurslocaties gecommuniceerd?  

Op 12 december 2024 heeft het college van Lelystad het bericht naar buiten gebracht wat zij vindt van de komst van Defensie op Lelystad Airport in relatie tot de opening van Lelystad Airport. Dit heeft het college ook op 23 mei 2025 gedaan na publicatie van het ontwerp-NPRD.

12. Waar kan ik het antwoord op mijn eerder ingediende zienswijze vinden?

Het ministerie van Defensie heeft hun reactie(s) op alle zienswijzen samengevat in de Nota van Antwoord. Deze is te vinden bij de downloads op de website van Defensie.